Sự tiến hoá của con người và khác biệt so với các loài động vật khác ở rất nhiều thứ nhưng trong đó sự khác biệt có thể coi là sớm và coi là quyết định khi sự phát triển của chi trên (từ “chân trước” trở thành “tay”) với sự thay đổi cấu trúc giải phẫu và chức năng từ khớp vai, khớp khuỷu, cổ bàn tay. Những bất thường về giải phẫu hoặc chức năng của tay thương thường không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân mà còn có thể ảnh hưởng cảm xúc của người bệnh, gây mặc cảm tự ti. Những nỗ lực của các bác sỹ nhằm giải quyết những tồn tại đó, cải thiện chức năng và thẩm mỹ, đem lại 1 cuộc sống chất lượng hơn cho bệnh nhân. Trân trọng !
Hạn chế vận động khuỷu có nhiều mức độ khác nhau từ 1 phần đến hoàn toàn (còn gọi là cứng khuỷu) gây phiền toái vô cùng nhiều cho người bệnh, không chỉ là vấn đề thẩm mỹ, vấn đề thực hiện các động tác khó trong các môn nghệ thuật hoặc thể thao mà còn ngay cả các động tác sinh hoạt đời thường. Sự ảnh hưởng về thẩm mỹ và chức năng đôi khi dẫn đến những hệ luỵ về mặt tinh thần làm bệnh nhân thiếu tự tin, thậm chí mặc cảm, hoặc được gắn những nickname không dễ nghe chút nào như “khoèo”
Các nguyên nhân gây hạn chế vận động khuỷu, thậm chí cứng khuỷu hay dính khuỷu có thể tạm xếp thành 2 nhóm: bệnh lý hoặc chấn thương. Các bệnh lý thường gây tổn thương cấu trúc giải phẫu của khớp dẫn đến hạn chế hoặc cứng khuỷu có thể kể đến như viêm khớp dạng thấp, thoái hoá khớp,… Nhóm nguyên nhân thứ hai gây cứng khuỷu có vẻ khá phổ biến ở nước ta là các tổn thương do chấn thương, gãy xương hoặc trật khớp,… cả hai nhóm nguyên nhân đều có thể dẫn tới hậu quả hạn chế vận động hoặc cứng khuỷu, một số trường hợp cứng khuỷu ở tư thế xấu như cứng duỗi khuỷu sẽ ảnh hưởng nặng nề đến sinh hoạt và chất lượng cuộc sống của bệnh nhân. Những trường hợp mới, đơn giản có thể gỡ dính qua mổ mở hoặc mổ nội soi khớp và kết hợp vật lý trị liệu. Một số trường hợp phức tạp hơn, không có khả năng gỡ dính hoặc gỡ dính thất bại, có thể phải phẫu thuật để làm cứng khuỷu ở tư thế cơ năng để bệnh nhân sinh hoạt được thuận lợi hơn. Những tiến bộ của phẫu thuật thay khớp đã giúp bác sỹ và bệnh nhân có thêm lựa chọn để cải thiện chức năng khớp khuỷu cũng như chất lượng cuộc sống của bệnh nhân trong những trường hợp này.
Việc chỉ định hợp lý, đánh giá chính xác mức độ tổn thương, khả năng hồi phục, các nguy cơ và biến chứng có thể xảy ra cùng với việc tính toán phương án phẫu thuật chi tiết tỷ mỷ mới đem lại cơ hội thành công cho ca phẫu thuật. Túm lại 1 chút cho đơn giản thì thay khuỷu điều trị cứng duỗi khuỷu chỉ định cho những trường hợp cứng duỗi khuỷu kèm tổn thương mặt khớp nghiêm trọng. Việc đánh giá cần sử dụng cả phim chụp cắt lớp vi tính, cộng hưởng từ cùng với phim x quang thường.
Xin trân trọng giới thiệu 1 trường hợp cứng duỗi khuỷu phức tạp đã được chúng tôi phẫu thuật thành công.
Hình 1: Hình ảnh chụp cắt lớp vi tính của khớp khuỷu bệnh nhân
Hình 2: Hình ảnh phim X quang của bệnh nhân